Stresle Başa Çıkmaya Çalışırken En Sık Karşılaştığımız Manipülasyonlar

Stresliyken daha hassas oluruz. Daha çabuk inanır, daha çabuk etkilenir, bazen de kendimizi korumakta zorlanırız. Tam da bu yüzden, stresle mücadele ettiğimiz dönemler manipülasyona en açık olduğumuz zamanlardır.

Manipülasyon deyince akla büyük oyunlar gelmesin…

Bazen küçücük cümleler, masum gibi görünen davranışlar bile bizi yavaş yavaş etkisi altına alabilir.

Bu yazıda, stresliyken en sık karşılaştığımız manipülasyon türlerini ve onlara karşı nasıl daha güçlü durabileceğimizi birlikte konuşalım.

  1. “Bunu Senin İyiliğin İçin Yapıyorum” Maskesi

Bu cümle ilk bakışta çok şefkatli gelir.

Ama bazen arkasında şunlar gizlidir:

• Senin yerine karar verme

• Seni suçlu hissettirme

• Kendi istediğini sana yaptırma

Örneğin:

“Bu işi bırakman senin için daha iyi, ben senin adına düşünüyorum.”

Oysa gerçek destek şudur:

“Ne hissettiğini anlatmak ister misin? Birlikte düşünelim.”

👉 Kendine şunu sor:

Bu karar gerçekten benim ihtiyaçlarımdan mı doğuyor, yoksa bir başkasının korkularından mı?

2. Suçluluk Yükleme

Stresliyken zaten kendimizi yetersiz hissederiz.

Bazı insanlar bunu bilinçli ya da bilinçsiz şekilde kullanır.

• “Beni üzüyorsun.”

• “Sen olmasaydın böyle olmazdı.”

• “Bunca şeyden sonra bunu mu yapıyorsun?”

Bu cümleler, sorumluluğu tamamen sana yükler.

Oysa herkes kendi duygusundan sorumludur.

Empati kurmak ayrı, her şeyin yükünü taşımak ayrıdır.

👉 Hatırla:

Herkesi mutlu etmek zorunda değilsin.

3. Sürekli Kıyaslanmak

“Bak başkaları neler yapıyor.”

“Sen neden böyle değilsin?”

Bu cümleler özgüveni sessizce kemirir.

Stresliyken insan zaten kendini yeterince eleştirir.

Unutma:

Her insanın temposu, gücü ve koşulları farklıdır.

👉 Kendine şunu söyle:

Ben başkalarının kopyası olmak zorunda değilim.

4. Umut Tüccarlığı

“Bunu yaparsan her şey düzelecek.”

“Şuna inan, tüm sorunların bitecek.”

Gerçek hayatta tek bir sihirli çözüm yoktur.

İyileşme bir süreçtir, adım adımdır.

Gerçek destek:

“Zorlanıyorsun ve bu çok anlaşılır. Küçük adımlarla ilerleyebiliriz.”

👉 Büyük vaatlere değil, küçük gerçeklere güven.

5. Sessizlikle Cezalandırma

Konuşmamak, yok saymak, küsmek…

Bunlar da birer manipülasyon şeklidir.

Mesaj şudur:

“Benim istediğim gibi davranmazsan seni sevgisiz bırakırım.”

Sevgi bir pazarlık aracı olmamalıdır.

👉 Sağlıklı ilişki:

Konuşabilen, tartışabilen ve tekrar bağ kurabilen ilişkidir.

6. Kendi Kendimize Yaptığımız Manipülasyon

En zor kısmı burası…

• “Ben zaten beceriksizim.”

• “Benim yüzümden böyle.”

• “Hep ben yanlış yapıyorum.”

Bunlar başkasının sesi gibi görünse de zamanla bizim iç sesimiz olur.

Dur ve kendine şefkatle bak:

Zor bir hayatın içinde elinden geleni yapan bir insansın.

👉 Kendinle konuşurken bir arkadaşınla konuşur gibi konuş.

Peki Ne Yapabiliriz?

✔ Hislerini küçümseme

✔ “Hayır” deme pratiği yap

✔ Sınır koymayı öğren

✔ Güvendiğin biriyle konuş

✔ Mükemmel olmaya çalışma

Ve en önemlisi:

Stresli olman, zayıf olduğun anlamına gelmez.

Bu, insan olduğunun kanıtıdır.

Kimsenin seni korkuların üzerinden yönetmesine izin verme.

Kimsenin senin yerine hayatını yaşamaya hakkı yok.

Sen değerlisin.

Duyguların geçerli.

İyileşme yolunda attığın her küçük adım kıymetli. 🤍

Özlem Ersül

ICF Yaşam ve İLişki Koçu

Uzman Profili