Suça itilen (suça sürüklenen) çocuklar genelde bunu bir anda değil, belirli davranış ve duygusal değişimlerle göstermeye başlar. Bu belirtiler erken fark edilirse müdahale etmek çok daha kolay olur.
Davranışsal Belirtiler
• Yalan söyleme ve gizleme davranışlarında artış
• Sık sık kuralları ihlal etme (okul kuralları, aile kuralları)
• Okuldan kaçma, devamsızlık
• Kavga etme, saldırganlık, öfke patlamaları
• Küçük hırsızlıklar (para, eşya alma)
• Riskli arkadaş çevresiyle zaman geçirme
• Gece geç saatlere kadar dışarıda kalma
Duygusal Belirtiler
• Empati eksikliği (başkalarının duygularını önemsememe)
• Suçluluk duygusunun az olması
• Öfke, huzursuzluk, içe kapanma
• Kendini değersiz hissetme
• Otoriteye karşı aşırı tepki
Akademik ve Sosyal Belirtiler
• Ders başarısında ani düşüş
• Okula karşı isteksizlik
• Öğretmen ve akranlarla sorunlar
• Sosyal çevrenin değişmesi (olumsuz gruplara yönelme)
Risk Faktörleri (Nedenler)
• Aile içi iletişim problemleri veya şiddet
• İhmal ya da aşırı baskıcı tutum
• Ekonomik zorluklar
• Yanlış arkadaş çevresi
• Medya / sosyal çevre etkisi
• Duygusal ihtiyaçların karşılanmaması
Ne Yapılmalı?
• Yargılamadan dinlemek (en kritik adım)
• Güven ilişkisi kurmak
• Sınırları net ama sevgiyle koymak
• Olumlu rol modeller sunmak
• Okul ve rehber öğretmenle iş birliği yapmak
• Gerekirse uzman desteği (psikolog / pedagog) almak
Özlem Ersül
ICF Yaşam ve İlişki Koçu

Türkçe
