Türkçe
Sınava Hazırlanan Çocuğa Aile Nasıl Destek Olmalı?
Üniversite sınavı sadece öğrencilerin değil, ailelerin de önemli bir sınavıdır. TYT ve AYT hazırlık süreci; yoğun çalışma temposu, zaman zaman yaşanan stres ve gelecek kaygısıyla hem öğrenciyi hem de ailesini etkileyebilir. Bu dönemde anne ve babaların göstereceği yaklaşım, öğrencinin başarısını doğrudan etkileyen en önemli faktörlerden biridir.
Peki, aileler çocuklarına gerçekten nasıl destek olabilir?
Başarıdan Önce Huzurlu Bir Ortam Sağlayın
Bir öğrencinin verimli ders çalışabilmesi için öncelikle kendini güvende ve huzurlu hissetmesi gerekir. Sürekli "Kaç soru çözdün?", "Denemede kaç net yaptın?" ya da "Komşunun çocuğu senden daha çok çalışıyor." gibi cümleler kurmak, motivasyon sağlamak yerine baskı oluşturabilir.
Destekleyici İletişim Kurun
Bunun yerine;
"Bugün nasıl hissediyorsun?" ya da "Bir şeye ihtiyacın var mı?" gibi sorular, öğrencinin kendisini anlaşılmış hissetmesini sağlar.
Unutmayın, bazen çocukların ihtiyacı olan şey nasihat değil, sadece onları dinleyen bir aile bireyidir.
Çocuğunuzu Başkalarıyla Kıyaslamayın
Her öğrencinin öğrenme hızı, ilgi alanı ve çalışma yöntemi farklıdır. Bir başkasının başarısını örnek göstermek çoğu zaman motive etmez; tam tersine özgüveni zedeleyebilir.
Önemli olan, çocuğunuzun dününe göre bugün ne kadar ilerlediğidir.
Sürekli Ders Konuşmayın
Sınav yılı elbette önemlidir; ancak hayat yalnızca sınavdan ibaret değildir.
Akşam birlikte kısa bir yürüyüş yapmak, sevilen bir filmi izlemek ya da birlikte çay içip günlük konular hakkında sohbet etmek öğrencinin zihnini dinlendirebilir.
Beyin de kaslar gibidir; sürekli çalıştırıldığında yorulur. Dinlenmeye de ihtiyaç duyar.
Hata Yapmasına İzin Verin
Deneme sınavlarında düşük netler görmek moral bozabilir. Ancak her yanlış, aslında öğrenme sürecinin doğal bir parçasıdır.
Düşük sonuçlar karşısında eleştirmek yerine birlikte çözüm aramak daha doğru olacaktır.
Yapıcı Sorular Sorun
"Bu deneme sana ne öğretti?" sorusu, "Neden bu kadar yanlış yaptın?" sorusundan çok daha yapıcıdır.
Beklentilerinizi Gerçekçi Tutun
Her aile çocuğunun başarılı olmasını ister. Ancak başarı sadece yüksek puan almak değildir.
Kimi öğrenci ilk 5 bine girerken, kimi öğrenci hayalini kurduğu bölüme yerleşerek mutlu olur.
Önemli olan çocuğun kendi potansiyelini en iyi şekilde ortaya koyabilmesidir. Küçük Desteklerin Büyük Etkisi Vardır
Bazen başarıyı artıran şey saatlerce yapılan konuşmalar değil, küçük davranışlardır.
• Sabah hazırlanmış bir kahvaltı...
• Sessiz bir çalışma ortamı...
• "Dersin bittiyse biraz yürüyüş yapalım." demek...
• Ya da sadece omzuna dokunup "Sana güveniyorum." diyebilmek...
Bu küçük destekler öğrencinin motivasyonunu düşündüğünüzden çok daha fazla artırabilir.
Kısa Bir Hikâye
Lise son sınıfa giden Efe, sınava hazırlanan binlerce öğrenciden biriydi. İlk deneme sınavlarında istediği netlere ulaşamıyor, her yanlışından sonra moralini kaybediyordu.
Babası her akşam aynı soruyu soruyordu:
"Bugün kaç net yaptın?"
Annesi ise farklı bir yol seçti.
Bir gün odasına girip sadece şunu söyledi:
"Sonuç ne olursa olsun, sen bizim için değerlisin. Biz senin çalıştığını görüyoruz ve bununla gurur duyuyoruz."
Akşam yemeklerinde sınav yerine günlük hayat konuşuldu.
Yanlış yapılan sorular birlikte değerlendirildi ama kimse suçlanmadı.
Aylar sonra Efe istediği üniversiteyi kazandı.
Kazandığı sadece bir bölüm değildi.
Kendine olan güvenini de yeniden kazanmıştı.
Yıllar sonra sınav dönemini anlatırken en çok hatırladığı şey ise çözdüğü soru sayısı değil, ailesinin ona hissettirdiği güvendi.
Üniversite sınavı uzun ve zaman zaman yorucu bir maratondur. Bu süreçte öğrencilerin en büyük ihtiyacı, sürekli yönlendirilen değil; anlaşılan, desteklenen ve değer gördüğünü hisseden bireyler olmaktır.
Anne ve babaların görevi, çocuğun yerine bu yolu yürümek değil; gerektiğinde yanında yürümektir.
Çünkü bir öğrencinin en güçlü motivasyon kaynaklarından biri, arkasında onu koşulsuz destekleyen bir ailesinin olduğunu bilmektir. Unutmayın; sınav sonuçları bir gün açıklanır ve geride kalır, ancak bu süreçte çocuğunuza hissettirdiğiniz sevgi, güven ve destek onun hayatı boyunca unutamayacağı bir hatıra olarak kalır.
Özlem Ersül
ICF Yaşam & İlişki & Eğitim Koçu